Black Friday, Black Week i Cyber Monday - skąd wzięły się te nazwy?

Listopad ma dziś swoje nieoficjalne święto zakupów. Wystarczy otworzyć stronę internetową sklepu, żeby zobaczyć czarne banery, wielkie napisy SALE i obietnice wyjątkowych okazji. Black Friday, Black Week i Cyber Monday na dobre zadomowiły się w naszym kalendarzu. Skąd jednak wzięły się te nazwy? Czy Czarny Piątek zawsze był dniem wielkich promocji? I dlaczego po nim pojawił się jeszcze Cyber Monday?

Redakcja Twój Rok · 06.11.2026 · 3 min czytania

Kiedy wypada Black Friday 2026?

W 2026 roku Black Friday przypada 27 listopada, czyli w piątek po amerykańskim Święcie Dziękczynienia.

Z tym terminem wiążą się również inne popularne określenia:

• Black Week - tydzień promocji, którego dokładny czas trwania ustalają sklepy.
• Black Friday - 27 listopada 2026 roku.
• Black Weekend - okres promocyjny obejmujący piątek i weekend.
• Cyber Monday - 30 listopada 2026 roku.

Black Week i Black Weekend nie mają jednej oficjalnej definicji. Każdy sprzedawca sam decyduje, kiedy rozpocznie i zakończy swoją akcję.

Skąd wzięła się nazwa Black Friday?

Historia nazwy Black Friday jest znacznie ciekawsza, niż mogłoby się wydawać.

Jedno z pierwszych znanych użyć tego określenia pochodzi z 1869 roku. Dotyczyło kryzysu na amerykańskim rynku złota, związanego z próbą manipulowania cenami przez finansistów Jaya Goulda i Jima Fiska.

Z zakupami nazwa zaczęła być łączona znacznie później.

W latach 50. XX wieku policjanci z Filadelfii używali określenia Black Friday w odniesieniu do piątku po Święcie Dziękczynienia. Miasto przeżywało wtedy prawdziwe oblężenie. Do centrum przyjeżdżały tłumy ludzi, którzy chcieli zrobić przedświąteczne zakupy i obejrzeć mecz futbolowy Army-Navy.

Na ulicach tworzyły się korki, sklepy były zatłoczone, a policjanci mieli wyjątkowo dużo pracy. Określenie Black Friday miało więc początkowo negatywne znaczenie.

Warto wspomnieć, że w 1961 roku filadelfijscy sprzedawcy próbowali nawet zastąpić tę nazwę określeniem Big Friday. Pomysł się nie przyjął.

Czy Black Friday oznacza przejście sklepów z czerwonych cyfr na czarne?

To jedna z najpopularniejszych historii związanych z Czarnym Piątkiem.

Według tej interpretacji sprzedawcy przez większość roku zapisywali straty czerwonym kolorem, a zyski czarnym. Duża liczba klientów w piątek po Święcie Dziękczynienia miała sprawiać, że sklepy zaczynały zarabiać.

Ta opowieść rzeczywiście odnosi się do dawnej praktyki księgowej, ale nie wyjaśnia pierwotnego pochodzenia nazwy Black Friday.

Pozytywne znaczenie określenia zaczęto popularyzować wśród sprzedawców dopiero w latach 80. XX wieku.

Skąd wziął się Cyber Monday?

Cyber Monday pojawił się w 2005 roku. Nazwę spopularyzowała amerykańska organizacja Shop.org, związana z National Retail Federation.

Zauważono wówczas, że poniedziałek po Święcie Dziękczynienia jest ważnym dniem dla zakupów internetowych.

W tamtych czasach handel online nie był jeszcze tak powszechny jak obecnie. Wiele osób korzystało z szybszego internetu dopiero w pracy, dlatego poniedziałek okazał się dobrym momentem na internetowe zakupy.

Cyber Monday miał początkowo promować przede wszystkim sklepy internetowe.

Dziś granica między Black Friday a Cyber Monday właściwie się zatarła. Promocje można znaleźć zarówno w sklepach stacjonarnych, jak i online.

Czy Black Friday obchodzi się tylko w Stanach Zjednoczonych?

Nie. Zwyczaj listopadowych wyprzedaży rozprzestrzenił się na wiele krajów.

W Polsce Black Friday zyskał popularność wraz z rozwojem handlu internetowego i międzynarodowych sieci handlowych. Obecnie do akcji dołączają sklepy z niemal każdej branży.

Podobne promocje organizowane są między innymi w Wielkiej Brytanii, Niemczech, Francji, Hiszpanii i Kanadzie.

Nie wszędzie Black Friday ma takie samo znaczenie. W Stanach Zjednoczonych jest mocno związany z weekendem Święta Dziękczynienia, podczas gdy w innych krajach funkcjonuje przede wszystkim jako międzynarodowa akcja handlowa.

Black Friday - ciekawostki

• Pierwsze znane użycie nazwy Black Friday nie miało związku z zakupami.
• W latach 50. określenie to kojarzono z korkami i tłumami w Filadelfii.
• Cyber Monday pojawił się dopiero w XXI wieku.
• Black Week nie ma jednej oficjalnej daty rozpoczęcia.
• Współczesne wyprzedaże często rozpoczynają się na długo przed właściwym Black Friday.

Najczęstsze pytania

Kiedy jest Black Friday w 2026 roku?

Black Friday 2026 wypada 27 listopada, w piątek.

Kiedy jest Cyber Monday 2026?

Cyber Monday przypada 30 listopada 2026 roku.

Kiedy zaczyna się Black Week 2026?

Nie ma jednej obowiązującej daty. Wiele sklepów rozpoczyna promocje w tygodniu od 23 listopada, ale część sprzedawców prowadzi akcje znacznie wcześniej.

Dlaczego Black Friday nazywa się Czarnym Piątkiem?

Nazwa była używana przez policjantów w Filadelfii w odniesieniu do zatłoczonego piątku po Święcie Dziękczynienia. Dopiero później zaczęto wiązać ją z zyskami sklepów.

Czy Black Friday i Cyber Monday to to samo?

Nie. Black Friday przypada w piątek, a Cyber Monday w następujący po nim poniedziałek. Obecnie promocje często obejmują oba terminy.